А qualitative method was used in the study. The article describes the terrain of the studied territories, the heterogeneity of the biotic component, the description of the aspects of the accumulation of toxic excretions on mammalian organisms. During the investigation, the main environmental pollutants in the Pavlodar region and their impact on the organisms of mammals were studied. Catching of animals is carried out according to standard methods using accounting lines: trap-lines and trapping grooves. The aspects of bioaccumulation of fluorine, benz (a) pyrene, heavy metals (lead, zinc, arsenic, mercury) in the organisms of animal populations inhabiting the urban areas of Pavlodar region have been determined. The main fluoride depot is bone tissue. Heavy metals tend to accumulate in the fur of mammals, as well as in the liver, kidneys, lungs and genitals. The most dangerous for animal health is benzo (a) pyrene, which can accumulate in adipose tissue. Benz (a) pyrene, being the strongest mutagen, can lead to the formation of malignant tumors. The degree of accumulation of toxic secretions directly depends on the habitat of animals and the type of food. It was found that contaminants can accumulate in bone, connective and epithelial tissues.

https://doi.org/10.48081/JPBY3352

2021

Выпуск 2

The article outlines the main problems of reservoirs’ eutrophication, provides the basic facts based on completed studies (literature review). There are some descriptions of comparisons of existing methods for its solution. In Pavlodar region in Kazakhstan any development for the water resources restoration has not been being still used. And there is an explanation for this: the local population hasn’t been run the obvious difficulties of pollution of small or large lakes. However, already now the ponds must be taken measures for their rehabilitation. For this reason, in this review special attention is given to the degrading lakes in Pavlodar region.

https://doi.org/10.48081/DPKD3895

2021

Выпуск 2

Павлодарская область является одним из наиболее развитых в экономическом отношении регионов Республики Казахстан. Ключевой экологической проблемой Павлодарского региона является загрязнение атмосферного воздуха. Пятая часть всех выбросов загрязняющих веществ в атмосферу по нашей Республике приходится на Павлодарскую область [1]. Источниками загрязнения атмосферы на ТОО «ПНХЗ» являются радиальные реакторы риформинга, реакторы каталитического крекинга, вертикальные трубчатые печи, аппараты воздушного охлаждения, вентиляционные приточные и вытяжные установки, насосные, компрессорные, вентиляционные установки, насосные резервуарных парков, железнодорожных эстакад, технологические печи, теплообменники, факельные стволы. Сточные воды, образующиеся на территории завода, после механической и биологической очистки на сооружениях I системы канализации завода направляются в водооборот, сброс стоков после очистки на сооружениях II системы канализации завода осуществляется в накопитель Сарымсак. Твердые отходы ТОО «ПНХЗ» направляются в накопитель твёрдых отходов, предназначенный для временного хранения и захоронения отходов.

https://doi.org/10.48081/HPRV9356

2021

Выпуск 2

На современном этапе нефтеперерабатывающая промышленность развивается в направлении углубления переработки нефти: увеличения производства светлых нефтепродуктов и снижения выхода остаточных топлив. Одним из самых динамично развивающихся процессов в нефтепереработке, который в полной мере позволяет решать поставленные задачи является – замедленное коксование. Популярность процесса замедленного коксования связана с тем, что наряду с получением нефтяного кокса образуется значительное количество дистиллятных продуктов пригодных для производства качественных моторных топлив. В процессе замедленного коксования реализует ряд технологий, обеспечивающих его широкое применение, а именно: высокоэффективная термодеасфальтизация нефтяных остатков; деметаллизация нефтяного сырья; возможность переработки нефтешламов и других отходов. Это позволяет считать процесс замедленного коксования самым мощным «санитаром» НПЗ [1]. Статья представляет собой обзор процессов коксования, в том числе сами установки замедленного коксования, так же обозначена роль данного процесса в нефтеперерабатывающей отрасли. Описана компоновка установки, приведена технологическая схема с учётом параметров протекающих процессов, а так же мощности установки замедленного коксования (УЗК) на НПЗ Республики Казахстан, представлены и описаны виды получаемого нефтяного кокса. На примере ТОО «ПНХЗ» рассмотрена работа основных технологических блоков УЗК. Представлена подробная характеристика получаемых продуктов процесса, а так же направления их использования.

https://doi.org/10.48081/FMEI8287

2021

Выпуск 2

В данной статье приводится комплексная физико-географическая характеристика района исследования и водных ресурсов Павлодарской области. Рассмотрено физико-географическое положение, климатическая характеристика и водный режим рек, озер и др. В Павлодарской области, кроме реки Иртыш, к рыбохозяйственному фонду относятся девять водоемов республиканского значения и 265 местного. Республиканские – это Экибастузское водохранилище и восемь гидроузлов канала имени Сатпаева.

https://doi.org/10.48081/NBFN2945

2021

Выпуск 1

К характерным особенностям нефтеперерабатывающей промышленности относится разнообразие агрессивных сред, воздействующих на оборудование, рабочих условий (температуры, давления, скорости перемещения потоков, агрегатного состояния и т.д.), а также конструктивных форм и принципов действия аппаратуры. Коррозия на установках гидроочистки является одной из серьезных эксплуатационных проблем, особенно при переработке высокоазотистого и высокосернистого сырья [1, c. 187]. Установка гидроочистки вакуумного газойля важным звеном технологической цепи установок производства глубокой переработки нефти, обеспечивая подготовку сырья для установки каталитического крекинга. Проработка причин коррозии и разработка соответствующих рекомендаций является важным шагом к безаварийной работе технологической установки и реализации системы управления коррозией. Современное состояние проблемы коррозии на установках гидроочистки вакуумного газойля напрямую влияет на конкуретность и отказоустойчивость установок гидроочистки вакуумного газойля как на ТОО «ПНХЗ», так и аналогичных производств на территории СНГ [2, c. 11].

https://doi.org/10.48081/MIVN1185

2021

Выпуск 1

Мақалада өсімдіктер мен топырақ жамылғысын зерттеу үшін Жерді қашықтықтан зондтау деректерін пайдалану мүмкіндігі көрсетілген. Агроландшафты топырақтың тұздылығын зерттеу үшін заманауи геоақпараттық жүйелер (ГАЖ) және ЖАЗ әдістерін қолдану мүмкіндігі қарастырылған. ГАЖ және ЖАЗ әдістерін дәстүрлі жердегі әдіспен бірге қолдану топырақтың тұздануын тиімді диагностикалауға мүмкіндік береді. Ғарыштық суреттерге сараптама жасау бойынша шетелдік зерттеулерге шолу жасалынды. Ауылшаруашылық жерлеріне алдын ала мониторинг жүргізулерге арналаған өсімдік индекстері бойынша бірнеше мақалаларға талдау жасалынды. Мағлұматтар жарияланған мақалалармен нақтыланған.

https://doi.org/10.48081/NOUR8027

2021

Выпуск 1

Жаздық бидай егіннің зиянды организмдер тудыратын шығынның алдын алу үшін агробиоценоздардағы фитосанитарлық жағдайдың қалыптасу заңдылықтары туралы ақпаратты үнемі жаңартып отыру қажет, оның негізінде қорғаныс шаралары жоспарланып, ұйымдастырылады. Бұл мақалада жаздық бидайдың ең зиянды аурулары туралы ақпарат берілген. Мақалада әр түрлі топырақ-климаттық жағдайдағы жаздық бидай ауруларының түрлерін зерттеуге аналитикалық шолу берілген. Климаттық факторлардың әсерінен аурулардың даму ерекшеліктері, ауру қоздырғыштарының түрлік құрамы мен динамикасы, факторлардың кең спектрінің әсерінен мәдени өсімдіктердегі зияндылықты бағалау, оның ішінде ауа- райы жағдайлары, агротехника деңгейі және т.б. туралы ақпарат ұсынылған, фитопатогендермен күресу шаралары бойынша ұсыныстар берілген. Мақалада қарастырылған мәселелер біздің аймақ үшін сөзсіз өзекті болып табылады, өйткені Павлодар облысы жағдайында жаздық бидай дақылдарында фитосанитарлық мониторингтің ұйымдастырылған жүйесі жоқ, ал аурулардың жаппай дамуы кезінде бидай дақылының жетіспеушілігі 40–60 %-ға дейін мүмкін болатыны белгілі, сонымен қатар көбінесе егістіктерде бірнеше аурулардың қоздырғыштарын кездестіруге болады, осылайша егінге зиян айтарлықтай басым болады.

https://doi.org/10.48081/JBMA6669

2021

Выпуск 1

Бұл мақалада қазіргі уақыттың өзекті мәселелірінің бірі – туризм тақырыбы талқыланады. Күнделікті тіршілік пен шектеуліктерге толы болған карантин уақытында, бар адамзаттың ойы мен санасы демалысты аңсағаны сөзсіз. Бірақ оған көптеген кедергілер себепші болып, ешқандай шектеулерге қарамастан, сыртқы туризмді айтпағанның өзіңде, ел ішіндегі туризмге де қызығушылық арта түсті. Алайда, падемия заңдары өз айтқаның істетпей қоймады. Туризм саласының айналасында қызмет етіп жүрген көлік құралдарының, тамақтану орындарының, ойын-сауық, танымдық, іскерлік, сауықтыру, спорттық және өзге де мақсаттағы объектілердің, туроператорлық және турагенттік қызметті жүзеге асыратын ұйымдардың, сондай-ақ экскурсиялық қызметтер мен гид-аудармашылар қызметтерін ұсынатын ұйымдардың барлық дерлік қызметкерлеріне ауыр тигені айтпаса да белгілі.

https://doi.org/10.48081/NRTH9882

2021

Выпуск 1

В статье рассматриваются направления развития экологических процессов в существовании разных народов мира в условиях глобализации. Проведя сравнительный анализ экологических выводов отечественных и зарубежных ученых, будут проанализированы с культурологической точки зрения, достигнутые ими важные научные позиции. Актуальность темы исследования обусловлена, прежде всего, тем, что современный этап взаимодействия природы и общества обусловлен осложненными экологическими проблемами, угрожающими качеству жизни и жизнедеятельности человека.

https://doi.org/10.48081/GBSB5895

2021

Выпуск 1